Het stukje vuursteen komt uit een mergelgrot. De vuurslag of (firesteel of steel striker in ‘t Engels) heb ik laten maken door Launditch van op BushcraftUK.com.

Het amadou van de tonderzwam heb ik zelf geprepareerd. Een detailuitleg hoe je dit doet volgt nog. Kort geschreven komt het erop neer dat je een bepaald deel van de tonderzwam in plakjes snijdt, kookt in water met potas (pot-as), platklopt en laat drogen.

Geen gerelateerde berichten.

Het formaat van de blikjes van de tv worstjes van Dunaldi is hiervoor ideaal.

Ik moet er in het vervolg op letten dat ik wat meer watten kaarsvet-vrij hou, zodat de buddy burner gemakkelijker aan te steken is. Door met het mes in het kaarsvet te prutsen zorgde ik ervoor dat er watten kwamen bloot te liggen die niet compleet waren verzadigd van vet. Het kaarsvet is immers niet licht ontvlambaar.

Met een aansteker of met een lucifer zou het aansteken wel een fluitje van een cent geweest zijn. Het voordeel van deze buddy burner is dan weer dat hij waterproof is. Als hij ondergedompeld is geweest kan je nog steed droog brandbaar materiaal naar de oppervlakte brengen en aansteken zoals in het filmpje.

Lees zeker ook:

1. Vuur Op Vrijdag – Maak Zelf Je Aanmaakblokjes
2. Vuur Op Vrijdag – Watten En Vaseline Als Tondel
3. Vuur Op Vrijdag – Droogkast Pluis Tondel

Niet meer dan een half stammetje hout van 30 cm lang en 5cm diameter was er nodig om één liter water aan de kook te brengen voor een kopje thee.

Ik heb er bewust voor gekozen om het gat zo hoog aan de bovenkant te maken. Zo kan het hout er niet uitvallen en kan je al eens wat grotere stukken in de hobo stove steken. De zwaartekracht zorgt er dan wel voor dat het hout verder naar binnen wordt getrokken. Zo voedt het vuur zichzelf een beetje en moet je niet constant stukje hout in de koker steker.

De clipjes bovenaan de koker zijn trouwens ook van IKEA. Dat zijn de klemmetjes die je er op toe krijgt bij een setje gordijn ringen.

Niet alleen had ik in geen vijf minuten tijd kokend water, een matzwarte kookpot kreeg ik er op de koop toe. Het heeft mij heel wat ellebogenvet gekost om die terug proper te krijgen.

Lees zeker ook:

1. Vuur Op Vrijdag – FLAMMA – Maak Vuur Met Ikea Spullen
2. Vuur Op Vrijdag – Draagbaar Hout Brandertje Deel 2
3. IKEA Homeplanner

Links op deze foto kan je de vuursteen bank goed zien. Samengeperst tussen twee lagen mergel. Het grappige van de zaak is dat voor onze voorvaderen – de Neanderthalers – net zoals voor mij, de vuursteel (silex / flint) het belangrijkste product was. Terwijl voor onze grootouders (en voorgangers uit de Middeleeuwen) de mergel veel belangrijker was. De silex was voor hun maar een bijproduct.

Het is echt wel leuk om eens in zo een mergelgrot rond te lopen. Het is er pikkedonker en altijd even warm/koud. De grot die ik bezocht is open voor publiek, en echt verdwalen kan je er niet in. Ze is hooguit 50 meter diep.

Om niet het risico te lopen dat ik het dak van de grot op mijn kop zou krijgen ben ik niet beginnen kappen in de mergel om wat silex te bemachtigen, maar heb ik enkele stukjes opgeraapt die al op de grond lagen. Ja kan niet voorzichtig genoeg zijn hé.

Alhoewel: volgende keer handschoenen meenemen. Silex werd ook gebruikt om messen, bijlen en speerpunten van te maken. Dat een stukje silex behoorlijk scherp kan zijn heb ik proefondervindelijk mogen ondervinden.

Lees zeker ook:

1. Vuur Op Vrijdag – Vuursteen & Vuurslag
2. Vuur Op Vrijdag – Vuur Maken Met Een Lege Aansteker
3. Vuur Op Vrijdag – Flesje Wijn

In de winter trekt het sap uit een denneboom zich terug in het wortelgestel om in de lente terug in het hout gepompt te worden. Wanneer de denneboom intussen gekapt wordt of breekt is er maar weinig hout voor het vele sap. Het weinige hout zal dus doordrenkt worden met sap wat later zal uitharden tot hars. Hout dat heel veel hars bevat brandt gemakkelijk en geeft een grote vlam. Juist daarom moet je je hout lang laten drogen vooraleer je het in je openhaard of kachel kan verbranden. Je wil immers geen schouwbrand.

In het bos waar ik ben gaan wandelen kon ik geen fatwood vinden. Alleen maar stompen rotte dennen die dus in het verkeerde seizoen gekapt waren. De “groenen” voeren hier strijd tegen alles wat uitheems is (natuurracisme bestaat dat?) dus snoeien en kappen ze precies op het verkeerde moment. Het is juist de bedoeling dat de plant het niet overleeft.

Wat ik wel kon vinden was een dode nog rechtstaande berk met grote gaten waar vroeger takken afgezaagd waren en waar nu super droog hout in zat. Ik heb daar enkele stukken uit meegenomen. Ik had thuis nog massa’s kaarsenvet (paraffine) liggen, dus besloot ik om mijn eigen fatwood maken. Ik had geen idee of dit mogelijk was, maar het moest maar eens lukken.

Hup pan op het vuur, kaarsenvet smelten op een laag pitje en dan als alles goed vloeibaar is, de stukken hout erin:

We laten alles een tijdje borrelen. Het is niet echt koken, de bubbels die je ziet komen uit het hout. Het is dus lucht die ontsnapt doordat het kaarsenvet het hout doordrenkt. Als je geen bubbels meer ziet, is het artificieel fatwood zo goed als klaar. Je moet het alleen nog maar laten afkoelen.

Daarna hou je een hard blokje in parafine gedrenkt hout over. Je kan het ongeveer vergelijken met de consistentie van chocolade. Maar dan zonder dat smelt door de warmte van je vingers. Hiervan kan je gemakkelijk kleine stukjes schaven die gemakkelijk vuur vatten met behulp van een FireSteel. Uiteraard wou het niet van de eerste keer lukken op deze video. Zonder camera lukte het meteen. Ik had deze keer 21 pogingen nodig. Er moet juist één heet deeltje in je hoopje fatwood vallen.

Je kan ook een reepje of balkje van het fatwood afsnijden en dat aansteken zoals een aanmaakblokje. Ik denk ook dat ik ze zo ga gebruiken. Ik heb ondertussen een halve kilo kunstmatig fatwood, en als ik er te zuinig mee omspring gaan mijn kleinkinderen mij nog vragen wat ik aan het afschrapen ben. Dat kan niet de bedoeling zijn: de fik erin! Ze mogen mij later gerust stook opa, of fonkel vake noemen

Lees zeker ook:

1. Vuur Op Vrijdag – Draagbaar Hout Brandertje Deel 2
2. Vuur Op Vrijdag – Berkenbast
3. Vuur Op Vrijdag – De Vuurboog

Vuur Op Vrijdag – Vuursteen & Vuurslag from Golb on Vimeo.

Niettegenstaande de naam “vuursteen” doet vermoeden dat het vuur uit de steen komt, is dit helemaal niet het geval. Als je twee vuurstenen tegen elkaar zou kloppen krijg je alleen maar steengruis (of speerpunten ).

De vonken komen doordat stukjes metaal van de vuurslag vrijkomen en meteen oxideren. Die stukjes metaal komen alleen vrij wanneer je de vuurslag tegen een hard oppervlakte slaat. Vuursteen (silex) heeft een hardheid van 7 op de schaal van Mohs en is dus meer dan hard genoeg om stukjes metaal los te krassen.

Wanneer je vuur wil maken met een vuursteen, komt het niet aan op kracht (het filmpje zou dit kunnen doen vermoeden). Je moet de juiste hoek vinden en met je vuurslag snel langs een scherpe rand slaan. In dit geval gebruikte ik een oud vijl als vuurslag. Qua samenstelling van metaal is dit geschikt, al bijten de groeven van de vijl wel onnodig hard in de steen.

Lees zeker ook:

1. Vuur Op Vrijdag – Berkenbast
2. Vuur Op Vrijdag – Staalwol En Een Batterij
3. Vuur Op Vrijdag – Vuur Maken Met Een Lege Aansteker

Het resultaat ziet u ongetwijfeld op een of andere vrijdag!

(video-tip gekregen van Fons)

Lees zeker ook:

1. Vuur Op Vrijdag – Watten En Vaseline Als Tondel
2. Vuur Op Vrijdag – Flesje Wijn
3. Vuur Op Vrijdag – Magnesium Stick En Sisal Touw

Zo gaan we te werk: we sluiten de onderkant van het wc rolletje af met zilverpapier. Later bedacht ik dat een onderzettertje misschien beter was geweest. We vullen het rolletje met watten en gooien alle paraffine schilfers in de pan. We smelten de schilfertjes tot een vloeibare massa op een klein vuurtje. Geen groot vuur, want bij een te hoge temperatuur zou het geheel wel eens spontaan kunnen ontbranden en dat willen we zeker niet.

Als alles gesmolten is, overgieten we de watten in het wc rolletje met de paraffine. Het kan een tijdje duren vooraleer alles afgekoeld is: geduld is een schone deugd.

De gemorste resten gooien we terug in het verzamelpotje, die kunnen dienen voor de volgende keer.

Eens alles afgekoeld is, kan je een stuk van je paraffine-en-watten-rol afsnijden en gebruiken als aanmaakblokje voor je vuur of barbecue. Het fijne van de zaak is, dat dit aanmaakblokje waterbestendig is. Binnenin zitten altijd droge wattenvezels. Wanneer je die bovenhaalt, heb je opnieuw gemakkelijk brandbaar materiaal, wat je kan aansteken met een firesteel.

Vuur Op Vrijdag – Aanmaakblokje from Golb on Vimeo.

Het blokje dat je in bovenstaand filmpje zag, brandde 8 minuten. Daarmee krijg je zelfs nat hout mee in de fik.

Lees zeker ook:

1. Vuur Op Vrijdag – Watten En Vaseline Als Tondel
2. Vuur Op Vrijdag – Staalwol En Een Batterij
3. Vuur Op Vrijdag – De FireSteel

Pittig detail: deze vuurzee werd veroorzaakt door 10 cl water. Eén liter water zorgt voor 1600 liter stoom.

Lees zeker ook:

1. Vuur Op Vrijdag – Staalwol En Een Batterij
2. Vuur Op Vrijdag – Draagbaar Hout Brandertje Deel 2
3. Vuur Op Vrijdag – Vuur Maken Met Een Lege Aansteker

Om te beginnen stapel je wat houten latjes (onbehandeld eikenhout in dit geval) in een torentje (foto 1). Van onder is dit vierkant gevuld met tondel (bv een krant), afgedekt met opnieuw wat houten latjes en dan opgebouwd in een rondje waar de houtskool in past (foto 2). De overige gaatjes vullen we verder op met tondel (foto 3) en dan steken we het hele zootje in de fik (foto 4 en 5). Na een kwartiertje wachten heb je een mooie massa smeulend houtskool (foto 6), zonder dat je daar verder iets voor hebt moeten doen. Kan het nog gemakkelijker?

Lees zeker ook:

1. Vuur Op Vrijdag – Berkenbast
2. Vuur Op Vrijdag – Reflector
3. Vuur Op Vrijdag – Vuur Maken Met Een Lege Aansteker